Tartakower had gelijk

Tartakower had gelijk

Het is een halve eeuw geleden dat Tartakower stierf. Ree heeft hem herdacht met de woorden 'Hij was een bewonderenswaardig mens; een van de sterkste en origineelste schakers van zijn tijd, de beste, geestigste en ijverigste schaakschrijver, een dichter in drie talen, een dapper soldaat en in een bewogen leven altijd een man van eer.'

Om Tartakower te eren, liet Ree ons een partij zien die Tartakower in 1922 in Teplitz-Schönau tegen Maroczy speelde. Maroczy opent een beetje saai, maar wat hij doet ziet er degelijk uit. Dan offert Tartakower een toren, zonder dat onmiddellijk duidelijk is dat het voor zijn tegenstander in alle varianten fataal is. Tartakower was ervan verzekerd: wat zijn tegenstander ook zou doen, zijn ondergang was verzekerd.

Voor deze partij kreeg Tartakower slechts de derde schoonheidsprijs. Ree: 'Volgens de jury waren de complicaties na het torenoffer onberekenbaar en moesten zulke onberekenbare offers niet aangemoedigd worden.'

Tartakower was daar erg ontevreden over. In onze dagen geeft men hem gelijk. Ree: 'De moderne opvating is omgekeerd. Exact berekende offers vinden we een beetje banaal en juist in het intuïtieve offer zien we de schoonheid.'

Ik juich stillekens als ik dat lees. Zo'n zin van Ree laat zien dat aan abductief interpreteren, langs de wat onzekere lijnen van de intuïtie, onder het schaakvolk op hoog niveau de voorkeur wordt gegeven boven de medogenloze kilheid van de ijzeren rekendiscipline.
Sprankelend dansen liever dan dodelijk voortmarcheren.