Lachen om de pinguïn?

Lachen om de pinguïn?

De film overlaadt ons met verbazingwekkende informatie over die bewoners van de Zuidpool. 'La marche de l'empereur' noem ik hem, want ik heb hem voor het eerst in Parijs gezien. Daarna nog een tweede keer in Amsterdam. Toen met tekst in het Nederlands.

Een tekst om te zoenen, nu uitgesproken door een Zuid-Nederlander met een zachte Vlaams-fluwelen touch, waardoor een strelend net van humor en humaniteit over de luisteraar uitgeworpen wordt. Urbanus, geloof ik.

Ik zou uren willen doormijmeren ove het geheim van onze vertedering. Waarom lachen we onze mildste lach, wanneer we die pinguïns hun weg zien gaan over de ijzige antarctische ijsvlakte, als we ze ingetogen zien paren, geluidloos juichend zien voortschieten door het water zoals zwaluwen het doen door de lucht, als we ze zorgeloos in de weer zien als liefdevolle onverzekerde zorgers eerst voor het ei later voor het kuiken?

We houden intens van ze, want ze zijn zo anders dan wij, maar ze zijn ook vaak precies als wij, in hun vorm, in hun bewegingen, in hun gedrag. Ze bieden ons de verleidende tekens, de tekens door gelijkenis, Icons, volgens de Peirceaanse terminologie.

Ze bieden ons metaforen, de verkorte vergelijkingen, die we begrijpen als spiegelbeelden voor onze eigen menselijke conditie. En we lachen. Ze glijden uit, we lachen. Ze geven elkaar een mep, we lachen. Ze drukken zich dicht tegen elkaar als de poolwind loeit. En we lachen. Nooit schamper, altijd vertederd.

Ze doen niemand kwaad, als we de kleine visjes even buiten beschouwing laten. Ze doen er alles aan om te overleven, maar niet ten koste van elkaar. Ze waggelen onhandig, maar blijven streven naar stijl en waardigheid. Ze vormen minimale clans, die saamhorigheid met het collectief van soortgenoten niet in de weg staat. Ze gaan hun weg, vastberaden. Ze genieten maar verloochenen niet hun plicht om hun traditionele weg te gaan.

Dat ze soms onhandig zijn, en altijd wel een beetje belachelijk, dat kom goed uit. We hoeven ze niet te vrezen en kunnen ongebreideld van ze houden. Ze hebben ons niet nodig, ze bedreigen niet en worden niet bedreigd.

Goed volk. Goed gefilmd. Het is de moeite waard om meer dan één keer hun bedrijvigheid te bekijken en de iconiciteit van het geheel en van de details op ons te laten inwerken.