I Gusti Nyoman Lempad

I Gusti Nyoman Lempad

Toen mannen als Bonnet en Spies op Bali gingen schilderen kwamen ze in aanraking met de Balinese kunstenaars die op dit wonderbaarlijke eiland werkten. Ze moeten de reactie hebben gehad die iedere westerling beleeft bij zijn contact met de Balinese werkelijkheid, godsdienst en kunst inbegrepen: intense verrukking, verwondering en bewondering.

Ze zijn gebleven, hebben schilderijen gemaakt en zich ook bemoeid met wat hun Balinese collega's op het creatieve vlak aan het doen waren. Ze hebben ook raad gegeven, want westerlingen hebben twee bijna onvermijdelijke kenmerken: ze voelen een drang om in te grijpen in een bestaande toestand en ze hebben het volslagen ongerechtvaardigde idee dat ze het beter weten dan een ander, ook al heeft die ander omgang met een eeuwenoude traditie. Een traditie, bijvoorbeeld, die inhoudt dat een kunstenaar een handwerksman is.

In het geval van Spies en Bonnet was het westers reageren zo vreselijk niet, omdat ze zoveel liefde voelden voor wat ze meemaakten en zich voor hun ogen ontrolde.

Aan het werk van sommige Balinese schilders is te zien dat ze zich iets van de westerse bemoeienis hebben aangetrokken. Bij anderen merk je dat de schilder zich aan navolging heeft onttrokken en geheel zijn eigen weg is blijven gaan.

Dat is bijvoorbeeld het geval bij I Gusti Nyoman Lempad. Aan zijn werk valt af te lezen wat zijn meest fundamentele karakteristiek is: hij bleef volkomen trouw aan zichzelf. Bezie zijn 'Dansles' en erken: deze man heeft dat afgebeeld precies zoals hij vond dat het afgebeeld moest worden.

Trouw aan jezelf blijven. Het valt niet mee. Maar als het lukt is er een beloning. Lempad is geboren in 1862. Hij stierf in 1978. De aftreksom van deze data vertelt ons wat Lempads grootste kunstwerk was.

Zijn leven. Zijn lange leven, gewijd aan creatie.