Cormon

Cormon

Eenmaal in het Musee d'Orsay, kan ik niet nalaten even langs te wippen bij het verbazingwekkende schilderij dat Cormon (1845-1924) heeft gemaakt van de dolende Kaïn.

Om van dat voormalige station, gelegen langs de Seine, een museum te maken gewijd aan kunst uit de negentiende eeuw, is een idee dat is ontstaan tijdens het presidentschap van Giscard d'Estaing. Het lijkt wel of het gebouw iets van de allure van die oud-president heeft overgenomen, het heeft stijl van buiten en van binnen.

Het schilderij van Cormon is vooral héél groot. Wie er voor staat betreedt een wijde wrede wereld waarin een man langstrekt die zijn levenlang gestraft is voor het vreselijke dat hij gedaan heeft: hij heeft zijn broeder vermoord. Zijn geweten kwelt hem. Gods oog blijft op hem gericht, zo vertelt ons Victor Hugo in een gedicht waarvan elke Fransman op zijn minst één regel weet te citeren. 'Het oog was in het graf, en keek naar Kaïn.' L'oeil était dans la tombe et regardait Cain. Spreek de woorden hardop uit en je siddert.

Cormon heette eigenlijk Fernand-Anne Piestre. Ik kan me wel voorstellen dat iemand van die naam liever Cormon wordt genoemd. Hij was schilderleraar aan de prestigieuze Ecole des Beaux-Arts, een eindje verderop aan de Seine gevestigd. Nu is mijn vriendin Milena Cavalan er een van de leerlingen. Ik ben wel eens binnen geweest om te kijken wat ze daar heden ten dage leren. Het is vreselijk, niet om aan te zien, allemaal pretentieuze, niksige flauwekul.

Van Cormon kon wel iets geleerd worden, dat is duidelijk. In het Petit Palais, op de plafonds, heb ik ook werk van hem gezien dat van degelijk vakmanschap getuigt. Vincent van Gogh had niet ongelijk toen hij in zijn Parijse periode les van hem nam.