Om schoonheid gaat het

Om schoonheid gaat het

Op 5 december 2006 is grootmeester David Bronstein overleden. Hij is 82 jaar oud geworden, deze prins van de geest. Wie een partij van Bronstein naspeelt staat steevast verbaasd over zijn vindingrijkheid, zijn virtuositeit. Wat hij in een stelling brengt en er uit haalt, brengt ons in verrukking.

Hij was ons aller favoriet toen hij met Botwinnik een tweekamp mocht spelen om het wereldkampioenschap. Vlak voor het einde stond hij een punt voor. Daarna een verliespartij en een remise; het werd gelijkspel. Botwinnik, zittend kampioen, mocht zijn titel behouden.

Boze tongen beweren dat er pressie was uitgeoefend op Bronstein om van de overwinning af te zien - Botwinnik was welgevallig aan het Sowjetregime dier dagen. Natuurlijk heeft David dat ontkend. Wat doet het er eigenlijk toe.

We hebben zijn partijen. De herinnering aan zijn persoon en zijn spel. Hij representeerde originaliteit, wat ooit bleek toen hij een half uurtje van zijn bedenktijd besteedde om een beslissing te nemen over zijn eerste zet. Of het waar gebeurd is, weet ik niet. Se non è vero, è ben trovato.

Kampioen worden? Moet we dat willen in ons leven? Laten we luisteren naar een lievelingsuitspraak van Bronstein, op zijn oude dag:

'Ondanks mijn leeftijd ben ik nog steeds opgewonden aan het begin van elke partij. Want ik weet dat elke keer de mogelijkheid bestaat dat ik de mooiste partij van mijn leven speel.'

Om schoonheid ging het hem. Om schoonheid gaat het.

De afbeelding: David piepjong, op de drempel va zijn schoonheid-zoekend leven.