Mooi Acquoy

Mooi Acquoy

Ik liep met Barney Agerbeek te wandelen van fort Asperen naar Acquoy en met een boog terug naar Leerdam. Beleefde ik verrassing na verrassing.

Om te beginnen dat oude fort al, ooit onderdeel van de Hollandse Waterlinie, toen we de vijand nog buiten de deur hielden door het water tot de goede hoogte het land te laten overstromen. Niet te hoog, vertelde Barney mij, deskundig. Met zijn hand bij de kuit gaf hij aan tot waar het water moest stijgen. Niet te hoog omdat het de vijandelijke soldaten onmogelijk moest worden gemaakt om van bootjes gebruik te maken. En ook niet te laag uiteraard. Ze moesten niet met laarzen door ondiep water kunnen voortploeteren.

De zon bescheen ons. Frisse kou desondanks, want de lente moet nog komen. Rondom polderland. Hier en daar verdroogde oesterzwammen. Veel knoestige wilgen, onbarmhartig geknot. Het lieflijk zilverige riviertje, de Linge, steeds nabij.

En dan Acquoy.

Mooi, Acquoy. Alleen de naam al. En bovendien die scheve toren naast de kerk. En op het kerkhofje een grafsteen waarop de naam van de gestorvene luidt: Pisa.

Verderop in het dorp een nieuwe verrassing. Ineens staan we voor het geboortehuis van Cornelius Jansenius (1585-1638). Hij werd bisschop van Ieper. Als theoloog werd hij beroemd door zijn boek getiteld 'Augustinus, sive doctrina Sancti Augustini de humanae naturae sanitate, aegritudine, medicina et cetera'. Het leide tot felle discussies. Deze zoon van Acquoy stelde dat de de mens als een slecht wezen geboren wordt. Ook geloofde hij in predestinatie. Dat klonk nogal calvinistisch, zodat zijn aanhangers, die Jansenisten werden genoemd, met kritiek van de Jezuïeten en met een veroordeling door paus Innocentius X te maken kregen.

Totaal onverwachts word ik in dat dorp met die wufte naam aan die strenge Jansen, inspirator van de oud-katholieke kerk, herinnerd. De wereld houdt zijn wonderen soms verborgen, maar toont ze van tijd tot tijd in hun hoge staat. J.C.Bloem heeft daar al op gewezen.

Je moet er wel even de deur voor uit om ze te beleven.